Ұлттық ақпараттық-ағарту науқаны аясында Дүниежүзілік инсультке қарсы күрес ұйымы «Әр минут маңызды. Инсульт белгілерін біліңіз» ұранын бекітті.
Халықаралық зерттеулерге сәйкес, инсульт өлімнің екінші жетекші себебі және әлемдегі мезгілсіз өлім мен мүгедектікке байланысты денсаулықтың жиынтық жоғалуының үшінші себебі болып қала береді. 2023 жылы әлемде инсульттің 13,2 млн жаңа жағдайы орын алды, инсульттан кейін өмір сүретін адамдар саны 104,8 млн адамды құрады, ал инсульт салдарынан қайтыс болғандар саны – 6,8 млн жағдайды құрады.
Қазақстан Республикасы денсаулық сақтау министрлігінің деректері бойынша 2025 жылы еліміздің медициналық ұйымдарында ми қан айналымының жіті бұзылуының 53164 жағдайы, 2024 жылы 49075 жағдай емделді. Емделген жағдайлардың саны 8,3%-ға өсті. 2025 жылы Қазақстанда инсульттан болатын өлім-жітім 2024 жылмен салыстырғанда 3,4%-ға артты.
Қазақстанда қазанның 29-нан бастап қарашаның 6-на дейін өткізілетін ақпараттық-ағарту науқанының мақсаты халықтың назарын ми инсульті проблемасына: алдын алу, уақтылы диагностика, медициналық көмекке жүгіну және емдеудің жаңа мүмкіндіктері мәселелеріне аудару болып табылады.
Инсульт – бұл ми қан айналымының жедел бұзылуы, нәтижесінде жүйке жасушалары зақымдалады және өледі. Инсульттің негізгі себептері – гипертония және атеросклероз. Сондай-ақ, инсульттің дамуы жүрек аурулары кезінде мүмкін, мысалы, жүрекшелердің фибрилляциясымен асқынған ревматикалық ақаулар және кейбір қан аурулары. Инсульттің қауіп факторлары – артериялық гипертензия, қант диабеті, темекі шегу, артық салмақ, физикалық белсенділіктің төмендігі, жүрекшелер фибрилляциясы және басқа жүрек нарушенияағының бұзылуы, дислипидемия, алкогольді пайдалану, мінез-құлық қауіп факторлары.
Қазақстанда созылмалы аурулары бар адамдарға көмек көрсету бойынша бірқатар бағдарламалар жұмыс істейді, оның ішінде диагностикалық зерттеулер, динамикалық бақылаулар, скринингтер. Сондай-ақ, медициналық жастар денсаулық орталықтары, инсульт орталықтары мен бөлімшелері жұмыс істейді, онда темекі шегудің, дұрыс тамақтанбаудың, алкогольді тұтынудың және т. б. зияны туралы ақпараттандыру бойынша профилактикалық түсіндіру жұмыстары жүргізіледі.
Алдын алу шаралары инсульт ауруының артуын шешуде үлкен маңызға ие. Сондықтан бақыланатын қауіп факторлары бар, дегенмен инсульттің алдын алуға күнделікті назар аударатын адам үшін аурудың даму қаупі инсультке бейім емес, бірақ денсаулығына немқұрайды қарайтын адамға қарағанда төмен болуы мүмкін. Өзіңізге және жақындарыңызға мұқият болыңыз!
